|
Velinin Hiç Yapamayacağı İşlemler
a) -Yaşı küçüğün taşınmazının
bağışlanması veya vakfedilmesi,
b) -Yaşı küçüğün taşınmazının
üçüncü bir kişinin borcu için ipotek
edilmesi .
Yukarıdaki işlemler yaşı küçük adına
velisi tarafından yapılması kanunen
yasaklanmıştır. Bunların mahkemenin
izniyle yapılmasıda mümkün değildir
.
Evlilik Dışı Doğan Çocukların
Velayeti
Evlilik dışı doğan çocukların
velayeti anneye aittir.Anne
küçük,kısıtlı,veya ölmüş yada
velayet kendisinden alınmışsa,
mahkemece vasi atanabiliceği gibi
velayet babayada verilebilecektir.
VASİ
Vesâyet; velisi bulunmayan yaşı
küçüklerle, Medeni Kanun’da
belirtilen sebeplerin varlığı
halinde, reşit olan kimselerin
temsilini sağlayan, kanuni bir
temsil şeklidir.
Akıl hastalığı,akıl zayıflığı ve
benzeri nedenlerle kısıtlanan
ergin(reşit) çocuklara vasi atanması
istisnai olup,bu kişileri anne ve
babaları velayet hükümlerine gore
temsil ederler
Reşit olan bir kimseye vasi
tayinini gerektiren bazı haller
şunlardır
a) - Akıl hastalığı veya akıl
zayıflığı,
b) - İsraf, kötü hayat sürme,
kötü idare,alkol ve uyuşturucu madde
bağımlılığı
c) - Bir yıl veya daha çok
hürriyeti bağlayıcı bir ceza ile
mahkum olma,
Vasi tayinine yetkili makam,
kendisine vasi tayini yapılacak
kişinin ikâmetgâhının bulunduğu yer
sulh hukuk mahkemesidir. Vasi tayini
halinde, bu durumun ilgili mahkeme
veya savcılıkca bildirilmesi
üzerine, tapu kütüğünün beyanlar
hanesine kayıt yapılarak, vesâyet
altına alınan kişinin taşınmazını
tasarruf etmesi önlenir.
Vasi kural olarak 2 yıl için
atanmaktadır.Sulh mahkemesi bu
süreyi her defasında ikişer yıl
uzatabilir.Vasinin tapu işlem
talebinde görev süresinin devam edip
etmediği tapu sicil müdürlüğünce
aranacak bir husustur.
Hakimin İznini Gerektiren İşlemleri:
Vasi, vesâyeti altındaki kişinin
taşınmazları üzerinde alım, satım,
ayni bir hakkın tesisi (ipotek,
intifa v.b), üç yıl veya daha fazla
süreli kiralama, mal rejimi
sözleşmesi, miras taksimi, miras
payının devri, ölünceye kadar bakma
akdi gibi işlemlerinde, sulh hukuk
mahkemesi’nin iznini almalıdır İzne
dâir mahkeme kararının işlemden önce
tapu sicil müdürlüğüne ibrazı
gerekir.
Ayrıca, vesâyet altındaki kişinin
taşınmazının satışı, açık artırma
ile sulh hukuk mahkemesince yapılmış
ise, buna ilişkin mahkeme kararının
ibrazı halinde, işlem için resmi
senet tanzim edilmeden, alıcı adına
tescil yapılmaktadır
Sulh Hakiminin İzni ve Asliye Hukuk
Mahkemesi’nin Tastikini Gerektiren
İşlemleri:
a)-Vesâyet altındaki kişinin
taşınmazı, pazarlık yolu ile
satılacaksa, sulh hukuk
mahkemesi’nin, vasinin satışı
yapmaya yetkili kılındığına dâir
izni ile, asliye hukuk mahkemesince
tastik edildiğine dair kararın,
işlemden önce tapu sicil müdürlüğüne
verilmesi gerekir. Bu halde satış,
müdürlükce tanzim edilecek olan
resmi senet gereğince yapılacaktır.
b)-Ölünceye kadar bakma
akitlerinde de, işlemden önce, buna
dair sulh hukuk mahkemesi’nin vasiye
izni ve asliye hukuk mahkemesi’nin
bunu tastikine dair karar, ibraz
edilmelidir
c)-Vesayet altındaki kişi ile
vasi arasında sözleşme yapılması
Hiç Yapamayacağı İşlemler
Bu işlemler; vesâyet altındaki
kişinin taşınmazının vakfedilmesi
veya bağışlanması ile kendisi veya
üçüncü bir kişinin borcundan dolayı
taşınmazın ipotek edilmesidir.
KAYYIM
Bir kimsenin malının idaresi veya
belli bir işinin yapılması için, o
kimseye tayin edilen kanuni
temsilcisi kayyımdır. Kayyımın veli
ve vasi gibi genel anlamda bir
temsil yetkisi olmayıp, yetkisi
sadece belli bir işin görülmesi veya
bir malın yönetilmesi ile sınırlı
olmaktadır . Kayyım tayinine yetkili
makam, sulh hukuk mahkemesidir.
Kendisine kayyım tayin edilenler,
gerçek kişiler olabileceği gibi,
tüzel kişiler de olabilir. Kayyım
tayinini gerektiren haller
şunlardır.
a) Ergin(reşit) olan bir
kimse, hastalık veya başka bir yerde
bulunmak veya bunlara benzer
sebeplerden birisiyle, acele bir
işini kendisi görebilecek veya bir
temsilci (vekil)atayabilecek durumda
değilse,
b)Yapılacak işlemde, kanuni
temsilci (veli, vasi) ile, küçüğün
veya kısıtlının menfaatleri
çatışıyorsa,
c)Kanuni temsilcinin işlemi yapmaya
engel bir hali ortaya çıkarsa.
Kayyımın tapu işlemlerinde, Medeni
Kanunumuzun vasiye ilişkin hükümleri
uygulanmaktadır
Yasal Danışman
Reşit olan bir kimsenin menfaatinin
korunması amacıyla, bazı
işlemlerinde sulh hukuk
mahkemesince, o kimseye yasal
danışman tayin edilebilir. Kanuni
müşavirin temsil yetkisi, bütün
işlemler için değil, sadece kanunda
belirtilen işlemler için söz konusu
olup, temsilin mahiyeti de sadece
yapılan işlemin tastiki şeklindedir.
Tapu işlemleri açısından kanuni
müşâvirin onayını gerektiren
işlemler şunlardır ;
a) Satış
b) İpotek
c) Bağış
d) Ayni hak tesis edici diğer
işlemler (irtifak hakkı tesisi v.b.)
Yasal Danışmanın temsil yetkisi,
sadece işlemi tastik mahiyetinde
olduğundan, yukarıda belirtilen
işlemlerde, işleme, kendisine kanuni
müşâvir (yasal danışman) tayin
edilen kimse bizzat katılır. Yasal
Danışman, düzenlenecek resmi senette
sadece işleme onayını belirtir.
Bununla birlikte, Kanuni Müşavirin
muvafakatını noterde vermesinde
yasal bir engel olmadığı
kanaatindeyiz. Bu halde işlem için
kanuni müşavirin işleme bizzat
iştirakine ihtiyaç olmayıp. İşlemden
önce noter muvafakatının ibrazı
yeterli olacaktır. Ayrıca işlemden
önce, kanuni müşâvir tayinine
ilişkin mahkeme kararının tapu sicil
müdürlüğüne ibrazı da gerekecektir.
İRADİ TEMSİL (VEKALET)
Vekâlet yoluyla temsil sadece gerçek
kişiler arasında söz konusu olup,
tüzel kişiler bunu temsilcileri
vasıtasıyla kullanırlar. Tüzel
kişiliğin temsilcisi gerçek kişiler
olacağından, bunların da vekâlet
yoluyla temsilleri mümkün
olmaktadır;
Vekâletnâme Tanzimine Yetkili
Makamlar:
Bu makamlar şunlardır .
a) Noterler,
b) Türkiye dışında, Türk
Konsoloslukları.
İbraz Edilecek Vekâletnâmelerde
Aranılacak Hususlar:
Tapu işlemleri için, ibraz edilecek
vekâletnâmelerde şu hususların
bulunması gerekmektedir:
a) Yetkili makamlarca
düzenlenmiş olması,
b) Düzenleme şeklinde tanzimi
,
c) Vekâlet verenin
fotoğrafının bulunması.
d) Kimlik tesbitinin, nüfus
hüviyet cüzdanı veya pasaporta göre
yapılması .
e) İşleme yetkinin tam
olması,
f) Şekli noksanlıklarının
olmaması, (imza, mühür, tarih
yevmiye g.b) çıkıntı ve düzeltmeler
varsa noter imzası ve mührüyle
onanması, ayrıca suret
vekâletnâmelerde, tanzim eden makam
tarafından alıkonulan aslının aynı
olduğunun belirtilmesi,
g)Vekilin bir başkasını vekil tayini
halinde ilk vekâletnâmenin ibrazı
h)İşleme konu taşınmaz
belirtilmişse, taşınmazın ada,
parsel mahalle, köy gibi
bilgilerinin açık ve anlaşılır
olması.
Vekâletnâmede işleme yetki
Vekilin, kendisine vekâletnâme veren
adına tapu işlemlerini yapabilmesi
için, işleme ait yetkinin
vekâletnâmede açıkca yer alması
gerekir Yapılacak tapu işlemi bir
den fazla veya birbirine bağımlı
olsa dahi, yapılacak işlemler
vekâletnâme-de ayrı ayrı yer
almalıdır.
Genel anlamda, vekilin tapu sicil
müdürlüğündeki bütün tapu
işlemlerini yapabileceğine dair bir
yetki ile, müdürlüklerimizde işlem
yapılması mümkün değildir. Özellikle
yapılması istenen tapu işlemi,
vekâletnâmede açıkca
belirtilmelidir. Bu nedenle satış
için verilmiş bir vekâletnâme ile
taksim, taksim için verilmiş bir
vekâletnâme ile satış işleminin
yapılması mümkün değildir.
Şunu da belirtmek gerekirki; iştirak
halinde kayıtlı taşınmazlarda,
iştirakcilerin satışı içerir
vekâletnâmelerinin, ayrıca iştirakin
çözülmesi yetkisini içermesi zorunlu
değildir (4). Yine intikalen
edinilen taşınmazlarda, ölümle
iktisap söz konusu olduğundan,
ölümden sonra verilmiş
vekâletnâmelerde, satış yetkisinin
bulunması halinde intikâl yetkisi
aranmaksızın işlem yapılabileceği
kanaatindeyiz. Bu husus tescilsiz
iktisabın söz konusu olduğu diğer
durumlar içinde aynıdır (cebri satış
gb.).
Vekâletnâme de işleme konu
taşınmazın belirtilmesi:
İki şekilde olabilmektedir:
a) Vekâletnâme veren “T.C.
hudutları dahilinde” veya
“................ İli
................İlçesi
.......................köy/mahalle’deki”
taşınmazları satmaya, ipotek etmeye
gb. vekile geniş bir yetki
verebilir. Veya;
b) -Mülkiyetinde bulunan
taşınmazlardan bazıları için vekile
dar anlamda bir yetki de verebilir.
(örneğin: ...................İli
...................İlçesi
.................. Köyünde bulunan
................... parsel sayılı
taşınmazı satmaya gb.)
Ayrıca kat mülkiyetine tabi
yerlerde, işleme konu bağımsız bölüm
numarasınında vekâletnâmede
belirtilmesi gerekecektir.
Vekâletnâmenin Şartlı Verilmesi:
Vekâletnâme veren, vekâletnâmesinde
bazı şartlara yer verebilir. Bu
takdirde vekilin işlemi bu şarta
uygun olarak yerine getirmesi
gerekecektir. Vekâletnâmede
taşınmazın kime ve ne kadar bedelle
satılacağı belirtilmişse, vekil
sadece vekâletnâme de belirtilen
kişiye, belirtilen bedelle satışı
yapabilecektir.
Birden Fazla Kişinin Vekil Tayini:
Vekâletnâme ile birden fazla kişi de
vekil tayin edilebilmektedir. Ancak
bu halde, vekillerin temsil
yetkilerinin, birlikte veya ayrı,
ayrı kullanılacağı hususunun
vekâletnâmede belirtilmesi gerekir.
Bu husus belirtilmemişse, tüm
vekillerin, birlikte temsile yetkili
oldukları anlaşılır. Temsil
yetkisinin ayrı ayrı
kullanılacağının vekaletnamede
belirtilmiş olmasının, vekillerin
birlikte bu yetkiyi kullanmalarına
engel olmayacağı kanısındayız.
Vekile Vekil:
Vekâletnâme veren, bir başkasını
vekil tayin edebileceği hususunda
vekilini yetkilendirmiş ise, bu
takdirde vekil, vereceği bir
vekâletnâme ile bir başkasını vekil
tayin edebilecektir. Bu halde ilk
vekâletnâmedeki yetkilerin dışına
çıkılmamış olunmalıdır.Tapu sicil
müdürlüğü ayrıca dayanak olan
vekaletnamenin de ibrazını da
isteyecektir.
Yurt Dışından Verilmiş
Vekâletnâmelere Uygulanan işlem:
Yurt dışında bulunan Türkler
vekâletnâmelerini, bulundukları
ülkedeki Türk Konsoloslukları ile, o
ülkedeki vekâletnâme tanzimine
yetkili makamlara tanzim
ettirebilmektedirler. Yine yabancı
uyrukluların, vekaletnamelerini
bulundukları ülke makamları ile,
Türkiyede iseler noterlere tanzim
ettirmeleri mümkündür.
Vekaletnamenin yurt dışında Türk
konsolosluğunca tanziminde herhangi
bir işlem uygulanmamakta, ancak
vekâletnâmenin yabancı ülke
makamlarınca kendi mevzuatlarına
uygun olarak tanzim edilmesinde, bu
vekâletnâmelere bazı işlemler tatbik
edilmektedir. Bunlar;
a) Vekaletnamede Fransızca
“Apostille” şerhinin bulunması
halinde vekaletname bu haliyle
işleme kabul edilmektedir. Söz
konusu şerhin olmaması halinde
vekaletnamenin o yer Türk
konsolosluğunca onaylanması
gerekecektir .
Vekâletnâmenin Türkçe olmaması
halinde Türkiye’de bir noter
tarafından (yurt dışında Türk
Konsolosluğunca) Türkçe ye
çevrilerek, aslına uygun tercümenin
yapıldığının tasdiki.
Vekâletin Sona Ermesi
Vekâlet: Ölüm, ehliyetsizlik, iflas,
istifa ve vekilin azli ile sona erer
Vekilin Azli:
Vekilin temsil yetkisinin sona
ermesi, yukarıda bahsedildiği gibi
çeşitli şekillerde olabilmektedir.
Uygulamada sıkça karşılaşılan sona
erme hali, vekilin vekâletnâme veren
tarafından azledilmesidir.
Her ne kadar azil ihbarı, herhangi
bir şekil şartına tabi değilse de,
tapu sicil müdürlüğüne yapılacak her
türlü talep yazılı şekilde
olmalıdır Bu sebeple tapu sicil
müdürlüğüne yapılan ve bir talep
mahiyetinde olan azil ihbarlarının
da, yazılı şekilde yapılması en
sağlıklı yol olacaktır. |